Het Delen
Er worden 28 kaarten verdeeld over zeven tableaukolommen: 1 kaart in de eerste kolom, 2 in de tweede, oplopend tot 7 kaarten in de zevende kolom. Alleen de bovenste kaart van elke kolom ligt open. De overige 24 kaarten vormen de trekstapel en worden met de afbeelding naar beneden naast het tableau geplaatst. Het delen gebeurt automatisch wanneer je een nieuw spel start op StillDeck. De volgorde waarin de kaarten worden gedeeld is willekeurig, wat betekent dat elk spel uniek is en een andere aanpak vereist.
Tableauregels
Kaarten op het tableau moeten in aflopende rang worden gestapeld met afwisselende kleuren. Een rode 5 mag alleen op een zwarte 6 worden gelegd, een zwarte Boer alleen op een rode Vrouw, enzovoort. Je mag een enkele kaart of een correct geordende reeks open kaarten verplaatsen naar een andere kolom. Wanneer een omgedraaide kaart wordt blootgelegd doordat de kaart erboven is verplaatst, wordt deze automatisch omgedraaid. Lege kolommen mogen uitsluitend worden gevuld met een Koning of een reeks die begint met een Koning. Dit is een belangrijke strategische regel, want het creëren van lege kolommen zonder beschikbare Koning leidt tot een geblokkeerd speelveld.
Funderingsregels
Elke funderingsstapel is bestemd voor een kleur en wordt opgebouwd van Aas tot Koning. Harten begint met de Hartenaas, gevolgd door Harten 2, Harten 3, enzovoort tot de Hartenkoning. Hetzelfde geldt voor Ruiten, Klaveren en Schoppen. In de traditionele spelregels mogen kaarten die op de fundering zijn geplaatst niet meer worden teruggeplaatst op het tableau. Op StillDeck is het echter wel mogelijk om kaarten van de fundering terug te halen, wat extra strategische flexibiliteit biedt. Het spel is gewonnen wanneer alle vier de funderingen compleet zijn, dus wanneer elke stapel precies dertien kaarten bevat, van Aas tot Koning.
Trekstapel- en Aflegstapelregels
Trek kaarten van de trekstapel om ze aan de aflegstapel toe te voegen. Bij Trek 1 wordt er per keer een kaart omgedraaid. Bij Trek 3 worden drie kaarten tegelijk omgedraaid, maar alleen de bovenste is beschikbaar om te spelen. De onderste twee kaarten worden pas bereikbaar wanneer de bovenste kaart is verplaatst. Wanneer de trekstapel leeg is, wordt de aflegstapel omgedraaid en hergebruikt als nieuwe trekstapel. Dit recyclen kun je in principe onbeperkt herhalen, hoewel er bij de Trek 3-modus puntenaftrek geldt voor elke keer dat je de stapel opnieuw doorloopt.
Trek 1 versus Trek 3
Trek 1 is de makkelijkere modus — je ziet elke kaart op volgorde en kunt ze vrij benaderen. Dit geeft je maximale controle en maakt het eenvoudiger om de juiste zetten te plannen. Trek 3 is de standaard competitieve modus — je ziet minder kaarten per doorloop van de trekstapel, waardoor strategie veel belangrijker wordt. Je moet goed onthouden welke kaarten waar liggen en wanneer ze beschikbaar komen. Trek 3 brengt ook puntenaftrek met zich mee bij het recyclen van de trekstapel in spellen met puntentelling. De meeste professionele patiencespelers spelen Trek 3, omdat het meer vaardigheid en vooruitdenken vereist.
| Trek 1 | Trek 3 | |
|---|---|---|
| Kaarten per trek | 1 | 3 (alleen bovenste speelbaar) |
| Typisch winstpercentage | 40-45% | 10-20% |
| Moeilijkheid | Ontspannen | Hoog |
| Trekstapel hercyclen | Ongelimiteerd | Ongelimiteerd, -20 punten per keer in scorespel |
| Geschikt voor | Beginners en snelle winsten | Strategisch, competitief spel |
Puntentelling
Bij patience met punten worden er punten toegekend voor verschillende acties. Je verdient 10 punten voor het verplaatsen van een kaart naar de fundering, 5 punten voor het verplaatsen van een kaart van de aflegstapel naar het tableau, en 5 punten voor het omdraaien van een omgedraaide kaart. In Trek 3-modus kost het recyclen van de trekstapel 20 punten. Het doel is om alle funderingen te voltooien met zo min mogelijk zetten en de hoogste score. Op StillDeck worden je scores automatisch bijgehouden, zodat je je voortgang kunt volgen en je persoonlijke records kunt verbreken.
| Actie | Standaard | Vegas |
|---|---|---|
| Kaart naar fundering verplaatst | +10 punten | +$5 |
| Kaart van aflegstapel naar tableau | +5 punten | - |
| Verborgen kaart omgedraaid | +5 punten | - |
| Kaart teruggehaald van fundering | -15 punten | - |
| Trekstapel hercycled (Trek 3) | -20 punten | n.v.t. |
| Inzet voor nieuw spel | - | -$52 |
Winstkansen in patience
Bij Trek 1 en perfect spel is ongeveer 80% van de Klondike-deals oplosbaar, maar een ervaren menselijke speler wint nog steeds maar 40-45% van de partijen, omdat oplossen perfect geheugen van elke trekstapelkaart vereist. Trek 3 is in de praktijk moeilijker: de strakkere toegang tot de trekstapel duwt realistische winstpercentages naar 10-20%, ook al is de meerderheid van de deals technisch gezien nog steeds te winnen. Ongeveer 1 op de 5 Klondike-deals is onmogelijk te winnen, hoe je ook speelt - dus af en toe verliezen is niet altijd jouw schuld.
Een uitgewerkt voorbeeld
De snelste manier om Klondike-regels te begrijpen is via een legale zet.
Stel dat onderaan kolom 3 de 7♥ openligt en onderaan kolom 5 de 6♠.
De 6♠ (zwart) kan op de 7♥ (rood) verplaatst worden, omdat het tableau aflopend gebouwd wordt met afwisselende kleuren. Zodra de 6♠ kolom 5 verlaat, draait de kaart eronder open - nieuwe informatie die je daarvoor niet had. Dat is de motor van het spel: elke legale zet brengt of een fundering vooruit, of onthult verborgen informatie.
Veelgemaakte beginnersfouten
Deze vier fouten kosten meer partijen dan welke ingewikkelde strategie ook kan herstellen.
- Azen of tweeën op het tableau houden in plaats van ze direct naar de fundering te sturen.
- Een tableau-kolom leegmaken zonder een Heer klaar om hem te vullen.
- De trekstapel hercyclen zonder eerst het tableau te scannen op legale zetten.
- Te gretig de funderingen opbouwen terwijl een middenrang-kaart nog werk heeft op het tableau.
Patience-varianten in een oogopslag
Klondike is een familie. Dit zijn de vier varianten die je het meest tegenkomt.
- Las Vegas Klondike — Gokvariant. Betaal $52 inzet per spel, win $5 per kaart die naar een fundering verplaatst wordt. Cash uit vanaf $260.
- Dubbele Klondike — Twee decks (104 kaarten), twee rijen funderingen. Dezelfde regels, langer spel, betere kansen.
- Joker Klondike — Voegt twee jokers toe als wildcards die elke rang en kleur kunnen vervangen.
- Thoughtful Klondike — Alle kaarten worden vanaf het begin open gedeeld. Gebruikt in wiskundig onderzoek naar Klondike-oplosbaarheid.
Een korte geschiedenis van Klondike
Klondike werd in 1907 gedocumenteerd als "Seven-Card Klondike" en dankt zijn naam aan de Klondike Gold Rush van 1897, waar goudzoekers het speelden om de tijd te doden. Het bereikte wereldwijde bekendheid toen Microsoft een versie - geschreven door stagiair Wes Cherry - bij Windows 3.0 in 1990 voegde. Microsoft zei later dat Solitaire jarenlang de meest gebruikte applicatie op Windows was, wat verklaart waarom de meeste mensen tegenwoordig "patience", "solitaire" en "Klondike" door elkaar gebruiken.
Veelgestelde vragen over Klondike-regels
Hoe win je Klondike patience?
Je wint op het moment dat alle 52 kaarten verplaatst zijn naar de vier funderingen, elk per kleur opgebouwd van Aas tot Heer. De laatste Heer landt - en het spel is voorbij.
Wat gebeurt er als de trekstapel op is?
In standaard Klondike wordt de aflegstapel omgedraaid en teruggezet als trekstapel, zodat je er nogmaals doorheen gaat. In Trek 3 met scoring kost elke hercyclus 20 punten. Vegas-scoring staat traditioneel maar drie passes door het deck toe.
Kun je een kaart van de fundering terughalen?
Volgens strenge klassieke regels niet - een kaart op de fundering blijft daar. De meeste moderne digitale versies, waaronder StillDeck, laten je funderingkaarten terughalen naar het tableau. Die kleine flexibiliteit verandert sommige onwinbare deals in winsten.
Waarom mogen alleen Heren in lege kolommen?
Het tableau bouwt aflopend van hoog naar laag, dus alleen de hoogste kaart - de Heer - kan een nieuwe kolom starten. Andere kaarten toestaan zou de aflopende rangregel doorbreken die het spel doet werken.
Kun je kaarten van dezelfde kleur stapelen op het tableau?
Nee. Tableau-rijen moeten bij elke stap van kleur wisselen: een rode kaart gaat alleen op een zwarte, en omgekeerd. Het is de regel die nieuwe spelers het vaakst missen.